Geneva: Intumwa za Sosiyete Sivile mu Rwanda zitabiriye isuzuma ry’uburenganzira bwa Muntu

0

 

Kuri uyu wa Kabiri, tariki ya 20 Mutarama 2026, itsinda ry’Ihuriro rya Sosiyete Sivile mu Rwanda rishinzwe Isuzuma ry’Uburenganzira bwa Muntu (UPR), riyobowe n’Ihuriro ry’Abafasha mu by’Amategeko (Legal Aid Forum – LAF), riri i Geneva mu Busuwisi aho ryitabiriye isuzuma rya kane (4th Cycle Review) ry’u Rwanda.

Iri suzuma ryerekeye amasezerano mpuzamahanga yo kwisuzuma hagati y’ibihugu (Universal Periodic Review), riri kubera mu nama ya 51 y’itsinda ry’Akanama k’Umuryango w’Abibumbye gashinzwe Uburenganzira bwa Muntu.

Gahunda ya UPR ni urubuga rugaragaza mu mucyo uko ibihugu bishyira mu bikorwa inshingano zabyo mu kubahiriza uburenganzira bwa muntu, intego ikaba ari ugushimangira amahame mpuzamahanga ibihugu byiyemeje kugenderaho.

Uruhare rwa Sosiyete Sivile

Itsinda ry’Ihuriro rya Sosiyete Sivile mu Rwanda, riyobowe n’Ihuriro ry’Abafasha mu by’Amategeko (Legal Aid Forum – LAF), Geneva mu Busuwisi

Nk’ihuriro rya sosiyete sivile, LAF n’abafatanyabikorwa bayo batangaje ko bashyigikiye ishyirwa mu bikorwa ry’imyanzuro n’ibyifuzo (Recommendations) biba byatanzwe.

Intego y’iri huriro ni uguharanira ko iyo myanzuro ihindukamo amategeko, politiki, n’impinduka zifatika mu nzego z’igihugu. Iri huriro kandi rikurikirana umunsi ku munsi intambwe Leta itera mu gushyira mu bikorwa ibyo byifuzo mu gihe cyose cy’isuzuma.

Ingingo zagarutsweho

Ibihugu bitandukanye byasabye u Rwanda gukurikiza ingingo zinyuranye zerekeye uburenganzira bwa muntu.

Ubufaransa, Ubudage, Estonia, Ubuyapani, Ubutaliyani na Canada, biri mu byasabye ko uburenganzira bw’itangazamakuru bwakwubahirizwa, binasaba ko Politiki n’amategeko bigenga itangazamakuru byavugururwa vuba.

Ubufaransa bwasabye kandi ko Leta y’u Rwanda yafungura insengero zujuje ibisabwa n’Urwego rw’Igihugu rw’Imiyoborere (RGB).

Colombia yasabye ko uburenganzira ku butaka bw’Abatwa bwakwubahirizwa. Izindi ngingo zikomeye zavuzweho ni imibereho mu bigo ngororamuco, ubucukike mu magereza, kugenzura amabuye y’agaciro ava hanze y’igihugu, n’Itegeko rya 2024 ry’imiryango itari iya Leta (NGOs) ryo Sosiyete Sivile yari yagaragaje ko itishimiye.

Minisitiri w’Ubutabera, Dr. Ugirashebuja Emmanuel

Uwari uhagarariye Leta y’u Rwanda, Minisitiri w’Ubutabera, Dr. Ugirashebuja Emmanuel, yavuze ko ibivugwa bimwe atari byo, asaba abafite ibimenyetso kubigeza kuri Leta kugira ngo inzego zishinzwe iperereza zikabikurikirana.

Akanama ka Loni gashinzwe Uburenganzira bwa Muntu kahagarariwe n’ibihugu bitatu (Troika) ari byo: Ubushinwa, Malawi na Ecuador. Aka kanama kazatanga raporo ku wa 31 Mutarama 2026, aho Leta y’u Rwanda izahabwa umwanya wo guhitamo imyanzuro yemera gushyira mu bikorwa.

Amani Ntakandi – Amahoronews.com

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *